Việc xây dựng môi trường đấu thầu đủ thu hút sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án, tăng tính minh bạch. Qua đó góp phần tăng tốc tiến độ giải ngân. Tuy nhiên, khảo sát thực tế cho thấy còn có điểm "nghẽn".
Khảo sát về công tác đấu thầu ở nhiều địa bàn xã trên địa bàn Thành phố Hà Nội đang cho thấy sự kém sôi động. Đáng nói, có những chủ đầu tư phải liên tục gia hạn thời gian đóng/mở thầu để thu hút thêm doanh nghiệp vào cạnh tranh, thế nhưng biện pháp này cũng không giúp cải thiện kết quả mà còn kéo dài thời gian triển khai dự án.
Ví dụ tại địa phương đang có nhu cầu đầu tư rất lớn như xã Thư Lâm, Thành phố Hà Nội, hàng loạt gói thi công xây dựng hạ tầng kỹ thuật có giá trị từ 35 tỷ đồng đến hơn 70 tỷ đồng, thậm chí có giá trị lớn tới hơn 183,7 tỷ đồng như gói xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đấu giá quyền sử dụng đất Vân Điềm, xã Vân Hà, huyện Đông Anh đều chỉ nhận được một hồ sơ tham dự.
Ở bình diện rộng hơn, các quyết định chấm dứt hợp đồng, đánh giá uy tín nhà thầu xuất hiện ngày càng nhiều trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đặc biệt tại các gói thầu hạ tầng giao thông đường bộ. Khi nhắc đến cụm từ "vi phạm hợp đồng", nhiều người mặc nhiên cho rằng lỗi hoàn toàn thuộc về nhà thầu.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít doanh nghiệp chấp nhận rời gói thầu vì nếu tiếp tục thi công, mức thua lỗ còn lớn hơn và chấp nhận thiệt đơn thiệt kép về cả giá trị đảm bảo lẫn uy tín bị đánh giá. Trong đó, đơn giá vật liệu xây dựng là một trong những nguyên nhân gây ảnh hưởng tiêu cực nhất.

Giá vật liệu xây dựng trên thị trường "nhảy" theo ngày. Ảnh: Vũ Khoa
Theo khảo sát của phóng viên Dân Việt từ một số nhà cung cấp về giá vật liệu vào giữa tháng 7/2026, hiện tại giá đá Base A tại mỏ (khu vực tỉnh Hoà Bình) đang ở mốc 350 nghìn đồng/khối, vận chuyển về tới công trình Hà Nội (cung đường 45km), nhà thầu phải trả 500 nghìn đồng/khối;
Với đá Base B, giá tại mỏ là 300 nghìn đồng/khối, về tới công trình tại Hà Nội (cung 45km) là 450 nghìn đồng/khối; đất đắp nền K95 có giá tại mỏ 70 nghìn đồng/khối, vận chuyển về tới công trình (cung đường 35km) giá lên tới 180 nghìn đồng/khối.
Ngoài ra, đất đổ thải (khu vực Hà Nội) hiện là 80 nghìn đồng/khối cho cung đường 25km.
Mức giá này cao hơn nhiều so với năm ngoái và chưa bao gồm VAT.
Bên cạnh đó, theo chia sẻ của một số nhà thầu xây dựng, giá vật liệu thường xuyên dao động hằng ngày do phụ thuộc vào giá dầu. Trong khi chỉ số giá vật liệu xây dựng do cơ quan chức năng công bố thường dựa trên các khảo sát định kỳ (hàng tháng hoặc hàng quý).
Trong khoảng một năm trở lại đây, tác động ngoại cảnh khiến mức giá thường xuyên leo thang, nhưng nhịp giảm rất ít. Không ít ý kiến cho rằng, đây là một trong những nguyên nhân chủ yếu, khiến khoảng cách giữa doanh nghiệp xây dựng với các gói thi công hạ tầng có sử dụng ngân sách ngày càng xa.
Đặc biệt đối với các doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa, vốn yếu về khả năng lưu trữ vật liệu tại kho vận để giảm trượt giá. Nếu không đủ "liều", nhà thầu có xu hướng lựa chọn không tham gia để đảm bảo an toàn tài chính.
Ông Vũ Ngọc Anh, Phó Trưởng ban Tài chính - ngân sách Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội cho biết, khó khăn trong đấu thầu dự án hạ tầng cũng là thực tế diễn ra trong thời gian qua.
Liên quan đến tình trạng các dự án hạ tầng sử dụng ngân sách chưa đủ sức hút đối với nhà thầu, ông Vũ Ngọc Anh cho biết, những nội dung khó khăn sẽ được các ban thuộc Hội đồng nhân dân Thành phố và Hội đồng nhân dân Thành phố sẽ xem xét kỹ lưỡng. Đồng thời, sẽ đề nghị UBND Thành phố rà soát đơn giá, định mức, hướng dẫn kịp thời về cơ chế quản lý chi phí đầu tư xây dựng.
Song song với đó, Thành phố tăng cường hỗ trợ chuyên môn cho cấp xã và chủ động tìm giải pháp nâng cao tính hấp dẫn cho các gói thầu.
Ông Vũ Ngọc Anh nhấn mạnh đây là một trong những nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Thời gian qua, nỗ lực thúc đẩy của Thành phố đã mang lại kết quả tích cực khi kết quả giải ngân đạt 63.000 tỷ đồng, tăng tới 112% so với cùng kỳ năm trước.
Việc các cơ quan quản lý chủ động nhìn nhận khó khăn và tìm giải pháp tháo gỡ là tín hiệu rất đáng mừng đối với cộng đồng doanh nghiệp vừa và nhỏ. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp có định hướng phát triển rõ ràng hơn, mà còn tạo động lực lớn để họ đóng góp hiệu quả vào việc xây dựng hạ tầng kinh tế - xã hội của Thủ đô.
Thêm một tín hiệu sáng hơn, Bộ Xây dựng vừa có văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố yêu cầu tăng cường công tác quản lý, công bố giá vật liệu xây dựng, chỉ số giá xây dựng.
Trong đó, Bộ Xây dựng đề nghị UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan tăng cường công tác quản lý, kiểm soát thị trường, tập trung rà soát, khảo sát giá vật liệu xây dựng tại địa phương để kịp thời cập nhật liên tục, công bố giá phù hợp với diễn biến thị trường.
Như vậy, để đáp ứng yêu cầu nêu trên của Bộ Xây dựng, các sở địa phương sẽ phải xây dựng phương án phản ứng nhanh trước các biến động bất thường của thị trường, thay vì bó buộc vào các kỳ công bố định kỳ kéo dài như trước.
Theo danviet.vn
https://danviet.vn/tin-hieu-xanh-voi-nha-thau-truoc-bao-gia-vat-lieu-xay-dung-d1443543.html