Có thể khoan hồng, giảm nhẹ tội danh

Sáng nay 3/8 tại Hội trường Diên Hồng, thừa uỷ quyền của Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày dự thảo Nghị quyết về Cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Thừa uỷ quyền của Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Công an trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết trước Quốc hội (Ảnh: Media Quốc hội).

Nghị quyết được xây dựng nhằm quy định cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về hình sự và xử lý kỷ luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số nhưng vì lợi ích chung.

Về nguyên tắc thực hiện, Chính phủ đề xuất Nghị quyết có cơ chế đặc thù để phân định rõ giữa trách nhiệm hình sự với trách nhiệm hành chính, trách nhiệm dân sự của người quản lý doanh nghiệp Nhà nước.

Dự thảo Nghị quyết phân định giữa trách nhiệm hành chính với trách nhiệm dân sự, giữa trách nhiệm của pháp nhân với trách nhiệm của cá nhân; xử lý nghiêm hành vi tham nhũng; khoan hồng hoặc giảm nhẹ các hành vi vi phạm nhưng vì lợi ích chung, không tham nhũng, hoặc đã chủ động khắc phục hậu quả.

Ưu tiên áp dụng các biện pháp kinh tế, dân sự, hành chính; xử lý hình sự là biện pháp cuối cùng.

Dự thảo đề xuất Nghị quyết về cơ chế đặc thù của Quốc hội tách bạch giữa xử lý trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân vi phạm với các giải pháp giải quyết, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, khắc phục hậu quả (nếu có) đối với các dự án, công trình liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Về các khái niệm cần làm rõ, dự thảo Nghị quyết nêu rõ: Hành vi không tham nhũng là việc không thực hiện các hành vi tham nhũng được quy định trong Luật Phòng, chống tham nhũng, các tội phạm về tham nhũng được quy định trong Bộ luật Hình sự và được Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền khác theo quy định của pháp luật kết luận bằng văn bản.

Làm rõ khái niệm vì lợi ích chung, dự thảo Nghị quyết khẳng định: Hành vi vi phạm nhưng là vì lợi ích của quốc gia, dân tộc, cộng đồng, của ngành, lĩnh vực, địa phương, cơ quan, đơn vị, của doanh nghiệp, vì mục đích phát triển kinh tế, xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh mà không vì lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm, không có động cơ vụ lợi.

Khắc phục hậu quả thiệt hại là việc tổ chức, cá nhân vi phạm và tổ chức, cá nhân có lợi ích trực tiếp từ hành vi vi phạm thực hiện bồi thường, khắc phục hậu quả thiệt hại nhằm bảo đảm lợi ích của Nhà nước, các bên liên quan; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp, nhà đầu tư và người dân trong lợi ích tổng thể của quốc gia.

Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội nêu rõ, các hành vi vi hạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, được xác định là hành vi của cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp trong khu vực kinh tế nhà nước vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công, vốn nhà nước và hoạt động kinh tế khác thuộc khu vực nhà nước gây thiệt hại đến tài sản của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

Dự thảo Nghị quyết đề xuất nhiều cơ chế xử lý đặc thù đối với các trường hợp vi phạm trong hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vì lợi ích chung, trong đó có quy định về không truy cứu trách nhiệm hình sự, loại trừ trách nhiệm hình sự, tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự và miễn trách nhiệm hình sự đối với các trường hợp đáp ứng đủ điều kiện.

Không truy cứu trách nhiệm hình sự nếu vì lợi ích chung

Theo dự thảo của Nghị quyết, cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng không truy cứu trách nhiệm hình sự khi người vi phạm đáp ứng đồng thời các điều kiện: không tham nhũng; vì lợi ích chung; hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành, mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cho địa phương, đất nước.

Người vi phạm không còn khiếu nại, tố cáo hoặc các khiếu nại, tố cáo đã được giải quyết dứt điểm; không gây thất thoát, lãng phí tài sản hoặc đã khắc phục toàn bộ hậu quả nếu có; đồng thời người vi phạm khai rõ sự việc, góp phần có hiệu quả vào việc phát hiện, xử lý tội phạm.

Dự thảo cũng quy định loại trừ trách nhiệm hình sự đối với hành vi gây thiệt hại trong quá trình đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số nếu đã tuân thủ đúng quy trình, quy định và áp dụng đầy đủ các biện pháp phòng ngừa.

Trường hợp thực hiện nhiệm vụ trong bối cảnh pháp luật chưa có quy định, còn chồng chéo hoặc chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn nhưng xuất phát từ yêu cầu cấp thiết, có cách làm đột phá để tháo gỡ điểm nghẽn thì cũng được loại trừ trách nhiệm hình sự nếu không tham nhũng, vì lợi ích chung và hoạt động mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Đối với trường hợp vi phạm nhưng vì lợi ích chung, có gây thất thoát, lãng phí tài sản song không tham nhũng và dự án, hoạt động chưa hoàn thành nhưng vẫn có khả năng khắc phục hậu quả, dự thảo cho phép xem xét tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự để tổ chức, cá nhân khắc phục hậu quả theo cam kết.

Dự thảo đồng thời quy định thẩm quyền, trình tự xử lý trong từng giai đoạn tố tụng, bao gồm không khởi tố, đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án, điều tra, truy tố, xét xử.

Thời hạn tạm đình chỉ tối đa là 2 năm. Hết thời hạn này, nếu đã khắc phục toàn bộ hậu quả thì cơ quan có thẩm quyền quyết định miễn hoặc đình chỉ xử lý; trường hợp không khắc phục sẽ tiếp tục xử lý theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự và xem xét giảm nhẹ trách nhiệm hình sự căn cứ vào mức độ khắc phục hậu quả, hiệu quả kinh tế - xã hội đạt được. Các nguyên tắc tương tự cũng được áp dụng trong thi hành án hình sự và xử lý kỷ luật đối với cán bộ, công chức, viên chức, người thuộc lực lượng vũ trang khi đáp ứng các điều kiện theo dự thảo.

Theo danviet.vn

https://danviet.vn/de-xuat-khong-truy-cuu-trach-nhiem-hinh-su-voi-lanh-dao-doanh-nghiep-vi-pham-vi-loi-ich-chung-d1448407.html