Sáng 13/8, tại TP Đà Nẵng diễn ra tọa đàm “Kết nối xuyên biên giới và tạo thuận lợi thương mại – Động lực phát triển Hành lang kinh tế Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương”, với sự tham gia của cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế và cộng đồng doanh nghiệp.
Doanh nghiệp đối mặt nhiều rào cản
Với vị trí trung tâm miền Trung và hệ thống giao thông đa phương thức, Đà Nẵng có nhiều lợi thế để trở thành đầu mối kết nối hàng hóa từ Lào, Đông Bắc Thái Lan và khu vực Tây Nguyên ra biển, từ đó mở rộng kết nối với các thị trường quốc tế.

Toàn cảnh tọa đàm “Kết nối xuyên biên giới và tạo thuận lợi thương mại – Động lực phát triển Hành lang kinh tế Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương”. Ảnh: Viết Niệm
Đại diện Sở Công Thương TP.Đà Nẵng cho biết, thành phố đang định hướng hình thành hệ sinh thái logistics hiện đại, kết nối đa phương thức, không chỉ phục vụ vận chuyển mà còn phát triển các hoạt động trung chuyển, phân phối và dịch vụ logistics có giá trị gia tăng cao.
Theo đó, điều quan trọng không chỉ là kết nối các tuyến đường mà còn phải bảo đảm sự thông suốt về thủ tục, dữ liệu và các chủ thể tham gia chuỗi vận tải.
Tại tọa đàm, các đại biểu tập trung vào 3 nhóm vấn đề gồm nhận diện, tháo gỡ các điểm nghẽn trong vận tải xuyên biên giới; đề xuất cơ chế tạo thuận lợi cho dòng lưu chuyển hàng hóa; đồng thời đưa ra sáng kiến giúp Đà Nẵng kết nối hiệu quả với cửa khẩu, trung tâm logistics và các hành lang kinh tế.
Ông Ngô Quang Mỹ Phó Chủ tịch Hiệp hội Logistics Đà Nẵng cho rằng, vận tải hàng hóa xuyên biên giới (CBT) có vai trò quan trọng trong duy trì dòng chảy thương mại, giảm chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường xuất nhập khẩu. Đối với các quốc gia không có biển, hoạt động CBT hiệu quả còn giúp kết nối với các cảng biển và thị trường quốc tế, qua đó tạo thêm điều kiện thu hút đầu tư.

Đà Nẵng đang định hướng hình thành hệ sinh thái logistics hiện đại, kết nối đa phương thức. Ảnh: Viết Niệm
Tuy nhiên, thực tế hoạt động vận tải xuyên biên giới tại Việt Nam vẫn tồn tại nhiều bất cập. Theo Hiệp hội Logistics Đà Nẵng, doanh nghiệp đang phải đối mặt với khoảng 10 nhóm rào cản, từ sự thiếu đồng bộ về quy định giữa các quốc gia, hạ tầng cửa khẩu chưa đáp ứng lưu lượng, thủ tục kiểm tra chuyên ngành chồng chéo đến việc dữ liệu giữa các cơ quan quản lý chưa được liên thông.
Những hạn chế này thể hiện rõ trên từng tuyến vận tải.
Theo các chuyên gia, cơ chế “một cửa – một điểm dừng” chưa được triển khai thực chất tại nhiều nơi khiến phương tiện phải dừng đỗ qua nhiều khâu, làm tăng thời gian, chi phí và rủi ro cho doanh nghiệp.
Với tuyến Việt Nam - Trung Quốc, thời gian vận chuyển có thể kéo dài 7-10 ngày. Tình trạng ùn tắc tại cửa khẩu xảy ra, có thời điểm xe và tài xế phải chờ 2-3 ngày. Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa các bên chưa đồng bộ, trong khi hệ thống hải quan và dịch vụ công có lúc bị gián đoạn, ảnh hưởng đến hoạt động của doanh nghiệp.

Theo các chuyên gia, cơ chế “một cửa – một điểm dừng” chưa được triển khai thực chất tại nhiều nơi. Ảnh: Viết Niệm
Trên tuyến Việt Nam - Campuchia, chi phí thủ tục hải quan còn cao. Việc thiếu phương tiện liên vận khiến hàng hóa phải sang tải tại cửa khẩu, phát sinh thêm chi phí bốc xếp và nguy cơ hư hỏng hàng hóa. Trong khi đó, lượng hàng chiều về từ Campuchia thấp khiến tỷ lệ xe chạy rỗng tăng cao.
Đối với tuyến Việt Nam - Lào, quy định hạn chế đưa container rỗng vào Lào làm giảm tính linh hoạt trong tổ chức vận tải. Năng lực thông quan tại một số cửa khẩu phía Lào còn hạn chế, trong khi hạ tầng đường bộ chưa đồng đều.
Các chuyên gia cho rằng, để nâng cao hiệu quả vận tải xuyên biên giới, cần triển khai đồng bộ cả giải pháp về hạ tầng và công nghệ, thủ tục.
Về hạ tầng, cần tiếp tục đầu tư hệ thống giao thông, kho bãi, trung tâm logistics đồng bộ, xuyên suốt từ khu vực nội địa đến cửa khẩu biên giới.

Theo các đại biểu, tháo gỡ điểm nghẽn vận tải xuyên biên giới không chỉ là nhiệm vụ của doanh nghiệp logistics mà cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý. Ảnh: Viết Niệm
Về thủ tục, cần đơn giản hóa quy trình hành chính, đẩy mạnh kết nối và chia sẻ dữ liệu hải quan điện tử giữa các quốc gia, hướng tới cơ chế “một cửa - một điểm dừng” thực chất tại các cửa khẩu quốc tế.
Theo các đại biểu, tháo gỡ điểm nghẽn vận tải xuyên biên giới không chỉ là nhiệm vụ của doanh nghiệp logistics mà cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, địa phương và các quốc gia trên cùng hành lang vận tải.
Khi thời gian thông quan được rút ngắn, chi phí logistics giảm và dòng hàng hóa được lưu chuyển thuận lợi, Đà Nẵng sẽ có thêm điều kiện phát huy lợi thế vị trí địa kinh tế, từng bước nâng cao vai trò đầu mối logistics của miền Trung trên các tuyến kết nối Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Theo danviet.vn