Thầy giáo trường Chuyên ở Nghệ An viết "tâm thư nóng" gửi Bộ trưởng GDĐT

Thứ 4, 09.09.2026 | 18:34:35
383 lượt xem

Từ thực tế nhiều năm đứng lớp, thầy Trần Trung Hiếu cho rằng nếu đã “sửa đổi đồng bộ” Chương trình, sách giáo khoa thì cần nhìn thẳng vào những bất cập trong tổ chức môn học, thời lượng và hoạt động giáo dục để tháo gỡ từ thực tiễn.

Trao đổi với PV Báo Dân Việt, thầy Trần Trung Hiếu, giáo viên Trường THPT chuyên Phan Bội Châu, Nghệ An cho biết, là một giáo viên phổ thông nhiều năm đứng lớp, trong quá trình giảng dạy đã nhận thấy có một số điều chưa hợp lý và mong Bộ trưởng Bộ GDĐT Hoàng Minh Sơn sửa đổi đồng bộ.

"Tôi đón nhận nội dung “sửa đổi đồng bộ chương trình, sách giáo khoa đáp ứng với yêu cầu mới” trong Quyết định 2623/QĐ-BGDĐT ngày 3/9/2026 với một tâm thế tích cực và trân trọng.

Đó không chỉ là một chủ trương chuyên môn. Ở góc độ người trực tiếp dạy học, tôi nhìn thấy trong đó một tín hiệu đáng mừng: ngành Giáo dục đã bắt đầu nhìn thẳng vào thực tế, biết lắng nghe tiếng nói từ cơ sở và sẵn sàng điều chỉnh những gì chưa phù hợp.

Nhưng từ khóa quan trọng nhất của quyết định này chính là “sửa đổi đồng bộ”. Đã là sửa đổi đồng bộ thì xin đừng chỉ sửa sách giáo khoa. Bởi sau 5 năm triển khai chương trình giáo dục phổ thông 2018, những bất cập mà giáo viên và học sinh đang gặp phải không chỉ nằm trên những trang sách", thầy Hiếu cho hay.

Thầy Trần Trung Hiếu, giáo viên Trường THPT chuyên Phan Bội Châu, Nghệ An. Ảnh: NVCC

Theo đó, thầy Hiếu đã chỉ ra 4 điều cần sửa đổi đó là:

Thứ nhất, cần xem lại cách tổ chức các môn học tích hợp ở THCS: Khoa học tự nhiên gồm Vật lý, Hóa học, Sinh học là một ý tưởng có thể có cơ sở về mặt chương trình, nhưng khi triển khai lại nảy sinh một nghịch lý: một giáo viên phải dạy cả ba lĩnh vực với độ sâu kiến thức khác nhau.

Không thể đòi hỏi một giáo viên Vật lý đồng thời có năng lực chuyên môn tương đương giáo viên Hóa học và Sinh học, rồi đặt lên vai họ trách nhiệm dạy tốt cả ba phân môn. Hệ quả là tình trạng dạy lệch, dạy chắp vá, thậm chí có nơi giáo viên “né” những phần không thuộc chuyên môn sâu của mình.

Lịch sử và Địa lý cũng tương tự. Hai môn học độc lập được ghép thành một môn chung, nhưng nội dung, cấu trúc sách giáo khoa vẫn cơ bản tách biệt. Muốn dạy tốt cả Lịch sử lẫn Địa lý cần một đội ngũ giáo viên vừa vững kiến thức lịch sử, vừa sâu kiến thức địa lý, lại đáp ứng đầy đủ yêu cầu về văn bằng, chứng chỉ. Đây không phải bài toán đơn giản.

Nếu một mô hình tích hợp khiến giáo viên khó dạy, học sinh khó học và nhà trường khó bố trí nhân lực thì cần đủ dũng khí để sửa.

Thứ hai, cần đánh giá nghiêm túc hai nội dung ở THPT: Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp và Giáo dục địa phương.

Tổng cộng 4 tiết mỗi tuần là một quỹ thời gian rất lớn. Nhưng vấn đề không chỉ là nhiều hay ít tiết, mà là hiệu quả thực chất đến đâu?

Nếu nội dung chưa đủ hấp dẫn, phương pháp tổ chức còn hình thức, đánh giá chưa rõ ràng, học sinh học đối phó và giáo viên dạy đối phó, thì chúng ta cần đặt câu hỏi: có đang sử dụng hiệu quả thời gian học tập quý giá của học sinh hay không? Không nên có những tiết học tồn tại chủ yếu vì chương trình quy định phải có.

Thứ ba, việc phân hóa, lựa chọn tổ hợp môn ở lớp 10 cần được nhìn lại từ thực tế vùng miền: Quyền lựa chọn môn học là một tư tưởng tiến bộ. Nhưng quyền lựa chọn chỉ có ý nghĩa khi học sinh thực sự có nhiều lựa chọn.

Ở nhiều trường miền núi, vùng sâu, vùng xa, điều kiện cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên không cho phép mở đầy đủ các tổ hợp. Vì thế, học sinh nhiều khi không được chọn môn theo năng lực, sở thích hay định hướng nghề nghiệp mà phải chọn theo câu hỏi rất thực tế: “Trường mình có giáo viên dạy môn nào?” Đó là một nghịch lý cần được tháo gỡ.

Thứ tư, xin Bộ trưởng cân nhắc khôi phục đúng vị trí của tiết chào cờ và sinh hoạt lớp: Không nên đơn giản hóa rằng những nội dung này đã được “dồn” vào Hoạt động trải nghiệm. Một tiết chào cờ đầu tuần có ý nghĩa riêng; một tiết sinh hoạt lớp do giáo viên chủ nhiệm trực tiếp tổ chức cũng có chức năng riêng.

Trong bối cảnh mạng xã hội đang tác động mạnh đến nhận thức, hành vi và cách ứng xử của học sinh, nhà trường càng cần không gian chính thức để giáo dục kỷ cương, trách nhiệm, thái độ học tập, cách ứng xử với cha mẹ, thầy cô và bạn bè. Dạy chữ mà thiếu dạy người thì giáo dục chưa thể hoàn thành sứ mệnh của mình.

"Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 đã đi qua một chặng đường triển khai đủ dài để nhìn lại, đánh giá và điều chỉnh. Vì vậy, việc Bộ GDĐT đặt vấn đề sửa đổi, hoàn thiện chương trình và sách giáo khoa là một tín hiệu tích cực, thể hiện tinh thần cầu thị và trách nhiệm trước thực tiễn giáo dục. Nhưng sửa đổi chương trình không thể chỉ là việc điều chỉnh câu chữ, thay đổi một vài nội dung hay tiếp tục đưa ra những giải pháp mang tính kỹ thuật. Điều quan trọng hơn là phải dám nhìn thẳng vào những bất cập đã bộc lộ trong thực tiễn, lắng nghe tiếng nói của giáo viên, học sinh, phụ huynh và các nhà khoa học; nhất là những người trực tiếp đứng lớp và đang hằng ngày thực hiện chương trình.

Một chương trình giáo dục tốt không phải là chương trình được bảo vệ bằng mọi giá, mà là chương trình có khả năng tự điều chỉnh khi thực tiễn chứng minh những điểm chưa phù hợp. Đã đến lúc chúng ta cần chuyển từ tư duy “bảo vệ chương trình” sang tư duy “hoàn thiện chương trình”; từ việc giải thích những bất cập sang chủ động khắc phục những bất cập.

Sửa Chương trình giáo dục phổ thông 2018 không phải là phủ nhận những gì đã làm, càng không phải là quay lại quá khứ. Đó là cách để giáo dục Việt Nam nhìn thẳng vào thực tiễn, sửa những gì chưa đúng, giữ những gì phù hợp và mạnh dạn thay đổi những gì không còn đáp ứng yêu cầu mới. Bởi cuối cùng, mọi cải cách giáo dục đều phải hướng đến một mục tiêu cao nhất: vì học sinh, vì người thầy và vì tương lai của nền giáo dục Việt Nam", thầy Hiếu bày tỏ.

Theo danviet.vn

https://danviet.vn/thay-giao-truong-chuyen-o-nghe-an-viet-tam-thu-nong-gui-bo-truong-gddt-d1457630.html

  • Từ khóa