Mâu thuẫn lợi ích giữa Paris và Berlin đã dẫn đến việc chấm dứt một dự án hàng không chung, làm dấy lên những câu hỏi về khả năng của châu Âu trong việc tiến hành chiến tranh chống lại Nga.

Mô hình máy bay chiến đấu Fcas. Ảnh Pravda
Berlin và Paris đặt tham vọng của mình lên trên lợi ích của châu Âu
Theo Reuters, Đức và Pháp đã hủy bỏ chương trình hợp tác chế tạo máy bay chiến đấu thế hệ thứ sáu trị giá 100 tỷ euro. Dự án FCAS, được cựu Thủ tướng Angela Merkel và Tổng thống Emmanuel Macron khởi xướng năm 2017, dự kiến Airbus và Dassault Aviation sẽ hợp tác phát triển một mẫu máy bay chiến đấu duy nhất. Nếu chương trình thành công, nó sẽ tăng cường khả năng tương tác giữa các lực lượng vũ trang châu Âu và về lâu dài, đẩy máy bay chiến đấu của Mỹ ra khỏi thị trường châu Âu. Thoạt nhìn, điều đó dường như hoàn toàn phù hợp với các mục tiêu chiến lược hiện tại của châu Âu.
Tuy nhiên, dự án đã rơi vào bế tắc sau khi Dassault Aviation kiên quyết đòi quyền làm nhà thầu chính duy nhất. Trong khi đó, chiến lược hàng không mới của Đức chính thức quy định rằng Airbus phải đóng vai trò đồng lãnh đạo trong bất kỳ chương trình máy bay chiến đấu quốc gia nào. Điều đó không để lại chỗ cho sự thỏa hiệp với một nước Pháp đang tìm kiếm vai trò thống trị.
Paris cũng yêu cầu một máy bay chiến đấu có khả năng hoạt động từ tàu sân bay và mang theo vũ khí hạt nhân của Pháp. Ngược lại, Berlin cần một máy bay ném bom hạng nặng tầm xa. Hai bên đã không thể kết hợp những yêu cầu đó trong một thiết kế máy bay duy nhất mà không làm giảm hiệu quả hoạt động. Công đoàn IG Metall của Đức, đại diện cho hơn hai triệu công nhân công nghiệp, hoan nghênh quyết định hủy bỏ dự án, cho rằng điều đó phục vụ lợi ích của ngành công nghiệp hàng không vũ trụ và lực lượng lao động của Đức. Trên thực tế, điều đó có nghĩa là việc làm của người Đức sẽ không bị chia sẻ với Pháp.
Tổng thống Macron và Thủ tướng Đức đương nhiệm Friedrich Merz đã dành nhiều tháng để cố gắng giải quyết những bất đồng, nhưng họ hoặc đã thất bại hoặc đã chọn không làm vậy.
Tình hình hỗn loạn hoàn toàn: Tây Ban Nha hướng tới chương trình KAAN của Thổ Nhĩ Kỳ
Máy bay chiến đấu này giờ đây sẽ được phát triển riêng biệt. Dassault dự định chế tạo một loại máy bay chiến đấu nội địa của Pháp dựa trên các công nghệ được phát triển cho Rafale F5. Đức, dưới sự dẫn đầu của Airbus, dự định theo đuổi dự án máy bay chiến đấu riêng của mình và hiện đang đàm phán với Saab của Thụy Điển và với Tây Ban Nha. Berlin cũng có thể lựa chọn tham gia chương trình GCAP do Anh dẫn đầu, một chương trình cạnh tranh khác.
Đồng thời, các báo cáo cho thấy Tây Ban Nha đang đàm phán với Tập đoàn Công nghiệp Hàng không Vũ trụ Thổ Nhĩ Kỳ. Tờ Defense Post đưa tin rằng Madrid cuối cùng có thể quyết định tham gia vào chương trình phát triển máy bay chiến đấu tàng hình KAAN.
Mỗi quốc gia tự lo cho mình: EU chật vật thể hiện mặt trận thống nhất
Trước đó, Cao ủy phụ trách chính sách đối ngoại của EU Kaja Kallas đã bác bỏ ý tưởng thành lập một đội quân thống nhất châu Âu, cho rằng NATO đã tồn tại để bảo vệ châu Âu. Theo tầm nhìn của bà, Mỹ sẽ gánh vác trách nhiệm chống lại Nga trong khi châu Âu sẽ cung cấp hỗ trợ hậu cần và chiều sâu chiến lược.
Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu Mỹ rời NATO? Trong kịch bản đó, chiến lược "NATO ở tiền tuyến, EU ở hậu phương" của châu Âu sẽ sụp đổ ngay lập tức. Châu Âu khi đó sẽ cần phải tổ chức lại cấu trúc an ninh của mình một cách nhanh chóng. Vai trò lãnh đạo trong một NATO "châu Âu hóa" hơn có thể sẽ thuộc về Anh, Đức, Pháp và Ba Lan. Tuy nhiên, vẫn còn những câu hỏi về việc các quốc gia này có thể đảm nhận vai trò đó như thế nào nếu họ thậm chí không thể đạt được sự đồng thuận về một dự án máy bay chiến đấu duy nhất.
Thay vì thành lập cái gọi là "đội quân EU", các quốc gia châu Âu có thể sẽ hình thành các liên minh khu vực và tăng cường quan hệ song phương với Anh, quốc gia đã có lập trường cứng rắn hơn đối với Nga bất chấp những thách thức kinh tế đáng kể.
Tuy nhiên, đây là những vấn đề riêng của châu Âu, và chúng không cho phép một cuộc chiến tranh thành công chống lại Nga, xét đến nguồn lực được huy động và lực lượng quân sự giàu kinh nghiệm của Nga.
Theo danviet.vn