Khoa học công nghệ là “chìa khóa vàng” để Việt Nam bứt phá

Theo Thủ tướng Lê Minh Hưng, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, quốc gia nào làm chủ được công nghệ, nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo sẽ có cơ hội bứt phá mạnh mẽ và phát triển bền vững.

“Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chủ chốt, là chìa khóa vàng và là yếu tố sống còn để hiện thực hóa mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và nước phát triển thu nhập cao vào năm 2045”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Người đứng đầu Chính phủ cho biết, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Đây được xem là nghị quyết chiến lược đặc biệt quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị rất cao của Đảng trong việc đưa khoa học công nghệ trở thành nền tảng phát triển đất nước.

Cùng với đó, các kết luận của Trung ương và Chính phủ thời gian qua đều thống nhất quan điểm chuyển đổi mô hình tăng trưởng sang dựa chủ yếu vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời tập trung khơi thông nguồn lực cho nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa công nghệ.

Thủ tướng: Khoa học công nghệ phải trở thành động lực chính cho tăng trưởng hai con số.

Tuy nhiên, Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng thẳng thắn nhìn nhận hoạt động khoa học công nghệ thời gian qua vẫn chưa thực sự trở thành động lực và đột phá cho phát triển kinh tế - xã hội. Việc huy động nguồn lực cho khoa học công nghệ còn hạn chế; cơ chế, chính sách phát triển còn chậm hoàn thiện; công tác đào tạo, trọng dụng nhân tài khoa học công nghệ vẫn còn nhiều bất cập.

“Điều quan trọng nhất là phải đưa Nghị quyết 57 đi vào cuộc sống, để khoa học công nghệ thực sự đóng góp vào tăng năng suất, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế”, Thủ tướng nói.

Để đạt mục tiêu đó, Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ phải đóng vai trò hạt nhân, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học triển khai hiệu quả chiến lược phát triển công nghệ quốc gia.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là triển khai danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo các quyết định vừa được Thủ tướng ban hành. Theo đó, công nghệ chiến lược phải tạo ra được sản phẩm cụ thể, có giá trị gia tăng cao, có khả năng thương mại hóa và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa.

“Phải chuyển mạnh từ tư duy làm cho có sang tư duy tạo ra sản phẩm thực chất, hiệu quả thực chất”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Người đứng đầu Chính phủ cho rằng mọi chương trình khoa học công nghệ cần hướng tới giải quyết các bài toán lớn của đất nước, phục vụ trực tiếp người dân và doanh nghiệp. Hiệu quả thực tiễn và khả năng thương mại hóa phải trở thành thước đo đánh giá kết quả nghiên cứu.

Thủ tướng cũng đặc biệt nhấn mạnh vai trò trung tâm của doanh nghiệp trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.

Thủ tướng cũng đặc biệt nhấn mạnh vai trò trung tâm của doanh nghiệp trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia. Theo đó, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học phải phối hợp chặt chẽ để phát triển công nghệ lõi và sản phẩm công nghệ chiến lược phục vụ quản lý nhà nước cũng như sản xuất kinh doanh.

Các bộ, ngành như nông nghiệp, y tế, giáo dục, công thương cần chủ động đặt ra các bài toán lớn cho doanh nghiệp và giới khoa học nhằm tạo ra sản phẩm công nghệ cụ thể phục vụ phát triển ngành, lĩnh vực.

Thủ tướng yêu cầu các Bộ trưởng, thủ trưởng nghiêm túc kiểm điểm trách nhiệm việc chậm xử lý các văn bản

Dẫn ví dụ từ lĩnh vực nông nghiệp, Thủ tướng đánh giá cao các đề xuất của doanh nghiệp về phát triển công nghệ giống, AI và nông nghiệp số, đồng thời yêu cầu các bộ, ngành sớm cụ thể hóa thành các nhiệm vụ và sản phẩm thực tế.

Đột phá cơ chế tài chính cho khoa học công nghệ

Một nội dung được Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh là yêu cầu đổi mới mạnh mẽ cơ chế tài chính cho khoa học công nghệ. Theo đó, nếu tiếp tục áp dụng tư duy quản lý và quy trình đầu tư thông thường sẽ khó thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

“Cần chấp nhận rủi ro có kiểm soát và lấy sản phẩm đầu ra để đánh giá hiệu quả đầu tư của Nhà nước”, Thủ tướng yêu cầu.

Chính phủ sẽ ưu tiên nguồn lực cho công nghệ chiến lược, công nghệ lõi và doanh nghiệp công nghệ; đồng thời thúc đẩy phát triển thị trường vốn cho đổi mới sáng tạo, quỹ đầu tư mạo hiểm và hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo.

Thủ tướng cũng yêu cầu Nhà nước phải đóng vai trò “người mua đầu tiên” đối với các sản phẩm công nghệ chiến lược đủ điều kiện, qua đó tạo thị trường cho doanh nghiệp công nghệ Việt Nam phát triển.

Bên cạnh phát triển công nghệ, người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh yêu cầu xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hiệu quả, trong đó Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thể chế; viện nghiên cứu và trường đại học tạo ra tri thức, công nghệ và nhân lực; còn doanh nghiệp là trung tâm ứng dụng và thương mại hóa công nghệ.

Theo Thủ tướng, Việt Nam cũng cần tăng cường hợp tác quốc tế, thúc đẩy chuyển giao công nghệ từ các doanh nghiệp nước ngoài và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi công nghệ chiến lược toàn cầu.

Đặc biệt, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao được xác định là nhiệm vụ then chốt. Thủ tướng yêu cầu phải có cơ chế vượt trội để phát hiện, đào tạo, thu hút và trọng dụng nhân tài; đồng thời xây dựng các trường đại học, viện nghiên cứu trở thành trung tâm nghiên cứu mạnh và trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia.

Khẳng định quyết tâm của Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết Việt Nam phải “quyết tâm cao nhất để làm bằng được” mục tiêu làm chủ công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực tự chủ quốc gia và khẳng định vị thế Việt Nam trong kỷ nguyên số.

“Chính phủ sẽ luôn đồng hành, lắng nghe và tháo gỡ khó khăn để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành động lực phát triển đất nước trong giai đoạn mới”, Thủ tướng khẳng định.

Theo danviet.vn

https://danviet.vn/thu-tuong-le-minh-hung-yeu-cau-dot-pha-co-che-tai-chinh-cho-khoa-hoc-cong-nghe-phai-quyet-tam-lam-chu-cong-nghe-loi-d1427528.html